سندرم تخمدان پلی کیستیک مشکلی هورمونی است که زنان را در سنین باروری (15 تا 44 سالگی) تحت تاثیر قرار می دهد. حدود 2.2 تا 26.7 درصد از زنان در این گروه سنی به سندروم تخمدان پلی کیستیک مبتلا هستند. طبق مطالعات انجام شده حدود 70 درصد زنان مبتلا به سندروم پلی کیستیک از آن آگاه نیستند.
سندرم تخمدان پلی کیستیک بر تخمدانهای زنان و اندامهای تناسلی که استروژن و پروژسترون تولید میکنند تأثیر میگذارد. همچنین تخمدان ها مقدار کمی هورمون مردانه به نام آندروژن تولید می کنند. تخمدان ها تخمک هایی را آزاد می کنند تا توسط اسپرم مرد بارور شوند. آزاد شدن یک تخمک در هر ماه تخمک گذاری نامیده می شود. درباره خونریزی واژن بخوانید.

ویژگی های اصلی سندروم پلی کیستیک
از طرفی هورمون های FSH و LH که در غده هیپوفیز تولید می شوند، تخمک گذاری را کنترل می کنند. FSH تخمدان را تحریک می کند تا یک فولیکول (کیسه ای حاوی تخمک) تولید کند و سپس LH تخمدان را تحریک می کند تا یک تخمک بالغ آزاد کند. سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای علائم مختلفی است که بر تخمک گذاری و تخمدان ها تاثیر می گذارد. سه ویژگی اصلی این سندرم عبارتند از:
- وجود کیست در تخمدان ها
- بالا بودن سطح هورمون های مردانه
- پریود نامنظم
در سندروم تخمدان پلی کیستیک، کیسه های کوچک پر از مایع بسیاری در داخل تخمدان رشد می کنند. کلمه “پلی کیستیک” به معنای “کیست های زیاد” است. هر یک از این کیسه ها در حقیقت فولیکول های حاوی تخمک های نابالغ هستند. تخمک ها هرگز به اندازه ای بالغ نمی شوند که باعث شروع تخمک گذاری شود.
عدم تخمک گذاری سطح استروژن، پروژسترون، FSH و LH را تغییر می دهد. سطح پروژسترون کمتر از حد معمول است، در حالی که سطح آندروژن بالاتر از حد معمول است. بالا بودن سطح هورمون های مردانه چرخه قاعدگی را مختل می کند، بنابراین زنان مبتلا به سندرم پلی کیستیک کمتر از حد معمول پریود می شوند.
علل ابتلا به سندروم تخمدان پلی کیستیک
پزشکان علل ایجاد سندرم تخمدان پلی کیستیک را به طور دقیق نمی دانند. آنها بر این باورند که سطوح بالای هورمون های مردانه مانع از تولید هورمون های تخمدان ها و ساخت تخمک های طبیعی می شود. ژن ها، مقاومت به انسولین و التهاب همگی در تولید بیش از حد آندروژن دخیل هستند.

علائم تخمدان پلی کیستیک
برخی از خانم ها با اولین پریود خود متوجه علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک شده و برخی دیگر پس از افزایش وزن یا بارداری متوجه علائم آن می شوند.
علائم شایع سندرم تخمدان پلی کیستیک عبارتند از:
- پریود نامنظم: عدم تخمک گذاری مانع از ریزش دیواره ی داخلی رحم در هر ماه می شود. برخی از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک کمتر از هشت بار در سال پریود می شوند یا به طور کلی هیچ قاعدگی ندارند. درباره تنبلی تخمدان بخوانید.
- خونریزی شدید: از آنجایی که در سندروم تخمدان پلی کیستیک ساخته شدن دیواره ی داخلی رحم بیشتر طول می کشد، ممکن است پریود شدید و سنگینی داشته باشید.
- رشد موهای زائد: بیش از 70 درصد از زنان مبتلا به این عارضه روی صورت و بدن خود از جمله کمر، شکم و سینه موهای زائد در می آورند که به آن هیرسوتیسم می گویند.
- آکنه: هورمونهای مردانه ممکن است پوست را چربتر از حد معمول کرده و باعث ایجاد جوش در نواحی مختلف بدن مانند صورت، سینه و قسمت بالای کمر شوند.
- افزایش وزن: تقریبا 80 درصد زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک اضافه وزن دارند.
- ریزش مو با الگوی مردانه: در سندرم تخمدان پلی کیستیک موهای سر نازک تر شده و ممکن است ریزش داشته باشند.
- تیرگی پوست: وجود لکه های تیره در چین های بدن مانند گردن، کشاله ران و زیر سینه ها می تواند از علائم دیگر این سندرم باشد.
- سردرد: تغییرات هورمونی می تواند باعث سردرد در برخی از زنان شود.
سندرم تخمدان پلی کیستیک چگونه بر بدن تاثیر می گذارد؟
بالا بودن غیر طبیعی سطح آندروژن می تواند بر باروری و سایر جنبه های سلامتی تأثیر بگذارد. سندرم تخمدان پلی کیستیک ممکن است سبب ناباروی، آپنه خواب، سرطان آندومتریوز و افسردگی شود. برای شناخت بهترین متخصص زنان در یوسف آباد این مطلب را بخوانید.
تشخیص سندرم پلی کیستیک

پزشکان معمولا سندرم تخمدان پلی کیستیک را در زنانی که دارای حداقل دو مورد از علائم زیر هستند، تشخیص می دهند:
- بالا بودن سطح آندروژن
- چرخه ی قاعدگی نامنظم
- وجود کیست در تخمدان
قرص ضد بارداری برای تخمدان پلی کیستیک
قرص های ضد بارداری و سایر داروها می توانند به تنظیم چرخه قاعدگی و سایر درمان علائم سندرم تخمدان پلی کیستیک مانند رشد مو و آکنه کمک کنند.
مصرف روزانه ی قرص های ضد برداری می تواند سطح هورمون ها را تنظیم کند، تخمک گذاری را تنظیم کند، رشد موهای زائد را متوقف کند و از سرطان آندومتریوز جلوگیری کند.
قرص متفورمین نیز برای درمان دیابت نوع 2 استفاده می شود اما با بالا بردن سطح انسولین به درمان سندروم پلی کیستیک نیز کمک می کند.
یکی دیگر از روش های درمانی سندروم تخمدان پلی کیستیک روش جراحی است. در صورتی که سایر درمانها مؤثر واقع نشوند، جراحی میتواند گزینه ی مناسبی برای بهبود باروری باشد. سوراخ کردن تخمدان روشی است که با لیزر یا سوزن نازک گرم شده در تخمدان سوراخهای کوچکی ایجاد میکند تا تخمکگذاری طبیعی را بازیابی کند.
سونوگرافی تخمدان پلی کیستیک
تصویربرداری تخمدان که با ابزار مناسب انجام می شود، در ارزیابی بیماران مشکوک به PCOS بسیار مهم است. گزارش تصویربرداری باید به طور خاص شامل حجم تخمدان، تعداد فولیکول ها و هر گونه اطلاعات مرتبط دیگر، مانند وجود فولیکول غالب یا جسم زرد باشد.
اگرچه یافتن تخمدان پلی کیستیک در طول سونوگرافی های معمول رایج است، اما آگاهی از الزامات تشخیص PCOS بسیار مهم است. به خصوص اگر بیماران برای سایر سندرمها که ممکن است نشان دهنده وجود این وضعیت باشند، ارزیابی شوند. پزشکانی که جدیدترین دانش را از تعاریف بالینی و قابلیت های تصویربرداری دارند، می توانند با اطمینان PCOS را تشخیص دهند. و گام های بعدی مناسب را با بیماران خود بردارند.
https://www.healthline.com/health/polycystic-ovary-disease

دکتر مهتاب مرجانی در سال ۱۳۶۷ با رتبه ۱۲ کنکور وارد دانشگاه علوم پزشکی تهران شد. وی درسال ۱۳۷۶ دوره تخصصی زنان، زایمان و نازایی را شروع کرد و از سال ۱۳۸۰ به عنوان متخصص زنان، زایمان و نازایی مشغول به کار شد. دوره تکمیلی لاپاراسکوپی را در محضر دکتر عادل شروین فرا گرفت و دوره های هیستروسکوپی، کلپوسکوپی و کربوکسی تراپی را هم به طور تکمیلی گذراند.
دکتر مرجانی عضو کمیته علمی انجمن زنان و مامایی ایران، عضو انجمن سرطانهای زنان، انجمن طب مادر و جنین و انجمن جراحان درون بین ایران است.





0 Comments